درمان پاي پرانتزي در بزرگسالان بدون جراحی

 

ممكن است شمايي كه در حال خواندن اين نوشته هستيد از شكل پرانتزي زانوهايتان ناراحت باشيد شايد هم بين نزديكانتان افرادي باشند كه زانوهايشان به بيرون خم شده است ،اين تغيير شكل زانوها در نظر تعدادي از مبتلايان ناخوشايند است مثلا مراجعيني داريم كه به خاطر شكل زانوهايشان نميتوانند لباس مورد علاقه شان را بپوشند گروهي هم هستند كه ميگويند ورزش كردن با زانو پرانتزي برايشان سخت و دشوار شده است.

ما شما را در اين مطلب با اهميت درمان پاي پرانتزي و درمان زانو پرانتزي  در بزرگسالان  آشنا خواهيم  كرد:

اول بايد بگوييم كه اگر نوزادي داريد كه زانوهايش از هم فاصله دارند و به اصطلاح پا پرانتزي است نگران نباشيد اين ويژگي تا هجده ماه اول زندگي طبيعي است و كم كم اصلاح ميشود.

در اين نوشته قرار است در مورد پاي پرانتزي در بزرگسالان صحبت كنيم .

 

نحوه تشخیص پای پرانتزی

آناتومی زانو پا

دلایل کمانی شدن زانو

روش های درمانی غیر جراحی برای پای پرانتزی

عوارض پای پرانتزی در بزرگسالان

 

 

نحوه تشخیص پای پرانتزی:

اول ببينيم اصطلاح پاي پرانتزي يا ژنوواروم يعني چه؟

فرض كنيد يك نفر روبروي ما ايستاده و ميخواهيم ببينيم آيا پاپرانتزي هست يا خير؟

محوري كه از وسط تنه استخوان ران عبور ميكند با محل قرارگيري زانو و استخوانهاي ساق كه به زانو وصل شده اند در حد دو الي شش درجه زاويه دارد.يعني زانوي ما دو تا شش درجه نسبت به محور استخوان ران ، بيرونتر قرار ميگيرد.

ژنو واروم اصطلاحی است که پزشک متخصص ارتوپدی برای پای پرانتزی شما استفاده میکند وقتی که زانوهای شما بیشتر از شش درجه به خارج انحراف داشته باشد و پاهایتان به خطی که از وسط بینی عبور کرده و بدن مارا از روبرو به دو نیمه راست و چپ تقسیم میکند نزدیکتر بشود اصطلاحا شما دچار ژنو (زانو) واروم (کمانی شدن به سمت بیرون) شده اید.

 

 

آناتومی زانو پا:

چهار استخوان در تشکیل شدن زانوی ما نقش دارند : استخوان تنومند ران در بالا ،استخوان درشت نی و نازک نی در پایین زانوی ما که ساق را تشکیل می دهند (درشت نی به نزدیک محور مرکزی و نازک نی دورتر از محور مرکزی بدنمان قرار دارند.) و استخوان کشکک که در واقع بر روی قسمت انتهایی استخوان ران قرار میگیرد.

شکل زیر را ببینید :

 

 

 

دلایل کمانی شدن زانو:

انحراف قسمت بالای استخوان درشت نی شایع ترین نقصی است که منجر به کمانی شدن زانو ها میشود .یعنی استخوان درشت نی از وقتی از زانو به سمت مچ پا می رود به محور مرکزی بدن ما نزدیکتر میشود.

 

  • آسیب قبلی زانو و ساق
  • تومورهایی که در اطراف زانو باشند
  • اضافه وزن(هر یک کیلو اضافه وزن ما میتواند وتا پنجاه برابر نیروی بیشتر به مفاصل و زانوهای ما وارد می کند.)
  • بعضی نژادها
  • کاهش تراکم استخوان در طول زمان
  • بیماریهای درمان نشده مادرزادی
  • و...

 

میتوانند آغازکننده مسیری باشند که در طی آن زانو ها به سمت کمانی شدن تغییر شکل بدهند.

 

پزشک متخصص ارتوپدی برای تعیین زاویه انحراف زانوی شما عکس رادیولوژی درخواست میکند و در این عکس هر سه مفصل لگن و زانو و مچ پا همراه هم در یک عکس ثبت میشوند.

متخصص ارتوپدی یک عکس هم از نمای کناری زانویتان درخواست میکند تا بهتر بتواند وضعیت زانوی شما را بررسی کند.

 

 

روش های درمانی غیر جراحی برای پای پرانتزی:

اگر شما فقط زانوی پرانتزی دارید و درد و ناراحتی در مفصلتان حس نمیکنید نیاز به جراحی پای پرانتزی ندارید  در این مواقع درمان پای پرانتزی بدون جراحی شامل موارد  زیر خواهد بود: 

 

  1. ورزشهای تقویت عضلات  اطراف زانو

  2. بریسهای طبی و تخصصی برای زانو

  3. کفی کفش طبی

  4. فیزیوتراپی و ورزشهای تخصصی

 

 

  • ورزشهای تقویت عضلات  اطراف زانو

این ورزشها باعث ثبات وپایداری زانوی شما میشوند وقتی عضلات چهار سر ران و سایر ماهیچه های نزدیک زانو فوی باشند ،توزیع نیروی وزن روی سطح استخوان درشت نی در سمت داخل و خارج یکسان ومتعادل خواهد بود و دیگر  به صورت نامتعادل همه نیروها فقط به قسمت داخل زانو وارد نمیشوند .پس از تغییر شکل بیشتر پاها جلوگیری می کنند.

 

  • بریسهای طبی و تخصصی برای زانو :

که توسط پزشک ارتوپد نسخه شده وتوسط افراد کارشناس متناسب با شرایط و سایز هر بیمار ساخته خواهد شد .این بریسها ،زانو و ساق شما را در قسمت بیرونی حمایت میکنند.نکته مهم این است که امروزه استفاده از این ابزار بسیار محدود شده زیرا اسنفاده طولانی مدت باعث تنبل و ضعیف شدن ماهیچه های اطراف زانویتان شده و زانو را ناپایدارتر میکند ولی استفاده کوتاه به شرط تجویز دکترتان مدت مانعی ندارد .

 

  • کفی کفش طبی:

افرادی که دچار پای پرلنتزی هستند اغلب قسمت بیرونی کف کفششان دچار ساییدگی میشود پس با گذاشتن کفی طبی مناسب میتوان این عدم تناسب در توزیع نیرو را اصلاح نمود.منظور از کفی طبی فقط موردی است که توسط پزشک متخصص ارتوپد با توجه به اندازه و معاینه هر بیمار تجویز می شود از خرید و مصرف کفیهای طبی تبلیغاتی غیر معتبر خودداذی کنید.

 

  • مصرف کلسیم به همراه ویتامین دی کافی به حفظ سلامت استخوانهایتان کمک خواهد کرد.

 

  • فیزیوتراپی و ورزشهای تخصصی:

در افرادی  که صفحه رشدشان هنوز بسته نشده است فیزیوتراپی و ورزشهای تخصصی میتواند مفید باشد ولی وقتی صفحه رشد بسته شد در بزرگسالانی که پای پرانتزی بدون درد دارند اقدامات گفته شده در بالا میتواند از تغییر شکل بیشتر مفصل جلوگیری کند.

افرادی که دچار پای پرانتزی هستند زودتر از  افراد بدون ژنوواروم به آرتروز مفصل زانو ازار دهنده دچار میشوند،پس با اقداماتی که در بالا گفتیم  به توزیع متعادلتر نیرو روی صفحه سر استخوان درشت نی کمک میکنیم و اینگونه به بیمار کمک میکنیم تا زمان آغاز آسیب مفصلی خودش را عقبتر بندازد .

یعنی بتواند تا مدت بیشتری بدون نیاز به تعویض مفصل زانو زندگی کند.

 

 

عوارض پای پرانتزی در بزرگسالان:

  • آرتروز مفصل زانو زودرس
  • چرخش ساق
  • راه رفتن اردکی
  • جابجایی کشکک زانو به سمت داخل
  • ساييدگي قسمت بيروني كف كفش
  • و...

 

در صورتیکه پای پرانتزی علاوه بر تغییر شکل زانوها درد و ناراحتی برای بیمار ایجاد کند درمان قطعی فقط عمل جراحی توسط جراح متخصص استخوان و مفاصل خواهد بود در زمانهای گذشته بعد از جراحی پای پرانتزی ،گچ بلند از کف پا تا بالای ران گرفته می شد امروزه با استفاده از پیچ و پلاک و با تبحر جراحان ارتوپد با تجربه کلینیک ما ،حرکات زانو بعد از جراحی ژنوواروم آغاز میشود.